De inwijding van de Den Haag tempel maakt 2002 een uitzonderlijk jaar in de geschiedenis van De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen in de Lage Landen. Deze hedendaagse tempel is een authentiek heiligdom vergelijkbaar met de tabernakel van Mozes of de tempels van Salomo en Herodes.

Architectuur

De Den Haag tempel behoort tot de reeks ‘kleinere tempels’ die sinds de introductie tijdens de algemene conferentie van de kerk in oktober 1997 is gebouwd. En ofschoon de indeling of het grondplan van deze tempels, naar het concept van president Gordon B. Hinckley, min of meer identiek is, valt het unieke moderne uiterlijk van de Den Haag tempel ten opzichte van de andere direct op. In plaats van veel uiterlijke ornamenten, oogt de Nederlandse tempel een stuk minimalistischer.

Hoewel dit in eerste instantie een versobering lijkt – omdat men wellicht rekening heeft gehouden met bepaalde ontwerpvoorschriften van de plaatselijke overheid of de nuchtere instelling van de Nederlanders – doet het aan symbolische kracht of essentiële functionaliteit niets af. Sterker nog, de Den Haag tempel beschikt over fascinerende uiterlijke kenmerken die bij sommige andere tempels ontbreken. Zuilen aan weerszijde van de ingang bijvoorbeeld, kantelen en een fontein zijn slechts enkele opvallende architectonische elementen met grote symbolische betekenis.

In het neoklassieke ontwerp van de Den Haag tempel is bovendien bewust gekozen voor sterke verticale accenten rond de symbolische driedeling van de raampartijen. De toren is een heldere voortzetting van de gevelritmiek die eindigt met het beeld van de engel Moroni. In de gevels is bovendien een symbolische horizontale geleding aangebracht door aangelijmde neusjes aan de gevelelementen.

Materialen

staalconstructieNet als in Bijbelse tijden kenmerkt de tempel zich door de toepassing van hoogwaardige materialen. President Hinckley verklaarde: “We proberen overal op de wereld dusdanig en op die plaatsen te bouwen dat die huizen van de Heer ook tijdens het duizendjarige rijk nog aan hun doel zullen beantwoorden” (De Ster, juli 1997, p. 4).

Zo werden de buitengevels van de Den Haag tempel voorzien van duurzaam graniet. Het betreft een wit natuursteen uit Sardinië, Bianca Sardo of Olympia White genaamd, dat ook werd gebruikt voor de tempels van Boston Massachusetts, Preston Engeland, Helsinki Finland en Perth Australië. Dit graniet werd zowel voor de Den Haag als de Helsinki tempel geleverd door Dekker Natuursteen uit Loosdrecht.

Ter versteviging van het bouwwerk werd een “onderhuidse” staalconstructie aangebracht door De Nijborg Staalbouw uit Renswoude. Ook de binnenafwerking van de Den Haag tempel is kwalitatief zeer hoogwaardig door de toepassing van marmer en kersenhout. Veel fijn afbouwtimmerwerk is door Merwede Interior, een business unit van Merwede Shipyard, uit Hardinxveld- Giessendam verzorgd.

Bijzonder zijn ook de in Duitsland vervaardigde metershoge glas-in-loodramen die geplaatst werden tussen dubbel glas. In deze ramen is in overeenstemming met het neoklassieke karakter van het totale ontwerp van de tempel een gestileerde boom des levens te herkennen.

De zeer grote voordeur aan de oostzijde is, zoals dit een tempel betaamt, geheel bekleed met rood koper en voorzien van een massief bronzen deurgreep.

Bouw

eerdenluschinstepanTen tijde van de bouw van de Den Haag tempel was F. Keith Stepan de managing director van de Temple Construction Department en kerkarchitect Hanno Luschin de projectleider. Albert T. van Eerden van het gelijknamige architectenbureau Meijer en Van Eerden te Zoetermeer kreeg opdracht om “voor dit heilige gebouw zeer duurzame materialen uit te zoeken, een perfecte detaillering te realiseren en een vlekkeloze uitvoering te verzorgen.”

Peritas Bouwkosten Adviseurs uit Waddinxveen maakte daartoe een bouwkostenraming en bepaalde de aanneemsom voor de aannemer. Vervolgens werd HBG Utiliteitsbouw van de Hollandsche Beton Groep nv te Rijswijk als aannemer gecontracteerd. Laatstgenoemde is intussen overgenomen door de Koninklijke BAM Groep nv te Bunnik.

Alle technische installaties werden tot slot door Van Dorp Installaties uit Zoetermeer bovenin de tempel weggewerkt, boven de houten tussenvloeren.

Bijzondere kenmerken

Voor zover bekend is de Den Haag tempel de enige tempel die zich onder de zeespiegel bevindt. Voor de versteviging van de fundering zijn betonnen heipalen met een lengte van 20 meter gebruikt. Heipalen zijn ook gebruikt voor de Hongkong China tempel die acht verdiepingen hoog is.

Bijzonder is ook dat zich onderin de tempel een garage bevindt. Deze garage biedt parkeerruimte voor 48 auto’s. Andere tempels met een ondergrondse autogarage zijn o.a. Tokyo Japan, Hong Kong China, New York Manhattan en Brisbane Australië.